عنوان: ارتباطات فراملی و جهان سوم

نویسنده(گان):جرالد ساسمن / جان. اي. لنت

مترجم: طاهره ژيان احمدي

ناشر:دفتر مطالعات و توسعه رسانه‌ها

سال نشر:چاپ دوم/1387

خلاصه کتاب

در اين کتاب تکنولوژي ارتباطات و انتقال رسانه‌هاي گروهي به جهان سوم در يک چارچوب مفهومي از سوي نويسندگان آن مورد تحليل قرار گرفته و رويکردهاي متفاوت نظريه پردازان درباره نسبت ايجاد و رشد رسانه هاي جمعي با ميزان و نحوه توسعه يک کشور توضيح و تبيين شده است. پيامدهاى جنگ جهانى دوم تغييرات ژرفى در جغرافياى سياسى جهان ب‎وجود آورد. رقابت دو بلوک شرق و غرب در ابعاد ايدئولوژيک و سياسى از يک طرف، و استقلال کشورهاى مستعمره يکى پس از ديگرى از طرف ديگر فضايى را به‎وجود آورد که در دوران آن «نظريه ‏هاى توسعه» شکل گرفت. کشورهاى تازه استقلال يافته (جهان سوّم) که بدنبال توسعه و جبران عقب‏ماندگى‏هاى خود بودند، با روى آورى به نظريه‏هاى توسعه در صدد برآمدند که خود را از دام توسعه‏نيافتگى رهايى بخشند، و اين در حالى بود که برخى از نظريه‏پردازان، توسعه را در استحکام پايه‏هاى اقتصادى مى‏دانستند، گروهى آن را نتيجه ساختار مناسب و مردم سالارانه سياسى مى‏پنداشتند، و عده‏ اى آن را پى‏آمد نوسازى شرايط اجتماعى و فرهنگى قلمداد مى‏کردند، دسته‏اى که با دانش روبه رشد ارتباطات آشنايى داشتند آن را کليد اصلى توسعه اجتماعى، اقتصادى و فرهنگى به حساب مى‏آوردند.
پيوند ميان ارتباطات و توسعه، و پيامدهاى آن به صور گوناگون مورد بحث نظريه‏پردازان توسعه قرار گرفته است. آنان آگاهى مردمان را از توانايى‏هاى خود و نيز روابط حاکم بر خويش براى فراگرد توسعه امرى اساسى مى‏دانستند، و معتقد بودند که اين مهم از طريق رسانه‏ها و دانش ارتباطات امکان‏پذير است. البته چون غالب اين نظريه‏پردازان، توسعه را به معناى رواج ارزش‎هاى غربى مى‏دانستند، خودبه‏خود تکنولوژى‏هاى ارتباطى و رسانه‏اى را ابزارى در دستيابى به اين هدف تلقى و گسترش آن را توصيه مى‏کردند. اينان باور داشتند که توسعه رسانه‏ها و امکانات ارتباطى از يک سو به شکل‏دهى شخصيت انسان‎ها که خود مهم‎ترين عامل توسعه در يک جامعه به‎شمار مى‏روند، مدد مى‏رساند و از سوى ديگر دولت‎ها و جوامع را مهياى پذيرش ارزش‎هاى تازه مى‏کند. در سايه چنين روندى مى‏توان انتظار داشت که زمينه براى دگرگونى هر چه بيشتر در ارزش‎هاى فرهنگى و اجتماعى بومى فراهم گردد، و در نتيجه رسانه‏هاى گروهى زمينه‏ساز استقرار و توجيه حضور شرکت‎هاى چند ملّيتى در کشورهاى جهان سوّم شده، و با تغيير نظام استعمار کهنه به استعمار نو، تقسيم بين‏المللى کار را به گونه‏اى جديد بازسازى و تکامل دهند. بدون شک نظام نو استعمارى و يا آنچه اين روزها «نظم نوين جهانى» خوانده مى‏شود، جز در سايه سيطره عظيم ارتباطات و گسترش امواج ميسّر نبوده و نخواهد بود، و اين کار تنها با توسل به نظريه‏هاى فردى و اجتماعى ارتباطات شدنى است. با توجه به شرايط موجود بين‏المللى و گسترش پهنه امواج ارتباطى، و دشواري‎هاى فرهنگى و اجتماعى حاکم بر کشورهاى توسعه نيافته و از آنجا که کشور ما به لحاظ پايبندى به ارزش‎هاى دينى و بومى از موقعيت و جايگاه ويژه‏اى در اين ميان برخوردار است، آگاهى از نحوه عملکرد رسانه‏ها و گستره ارتباطات براى دانش‏پژوهان، سياست‏گذاران، و توده مردم امرى واجب و ضرورى است که تا سر حد توان بايد بدان پرداخت.

فهرست‌ مطالب‌:
مقدمه‌
ديدگاه‌هاي‌ انتقادي‌ نسبت‌ به‌ ارتباطات‌ و توسعه‌ جهان‌ سوم‌
1. جامعة‌ اطلاعاتي
زمينه‌ اقتصاد فرا ملّي‌ و پيامدهاي‌ آن
2. مکزيک‌ و ماهوارة‌ مورلوس
درمسير خود ساماني‌؟
3. تله‌ ماتيک‌ در مالزي‌
جايگاهي‌ در نوک‌ هرم‌ براي‌ برگزيدگان
4. رسانه‌هاي‌ گروهي‌، فرهنگ‌ و ارتباطات‌ در برزيل
ميراث‌ وابستگي‌
5. ارتباطات‌، فرهنگ‌ و انفورماتيک‌ در برزيل‌
چالش‎هاي‌ جاري
6. اقتصاد سياسي‌ تلويزيون‌
دولت‌، طبقه‌، و نفوذ شرکت‎ها در هند
7. «ببري‌» از شهر شير
جايگاه‌ سنگاپور در تقسيم‌ جديد بين‌المللي‌ ارتباطات‌ و اطلاعات

دریافت فایل کتاب با لینک مستقیم/pdf

منبع:www.resaneh.org